Het rijke roomse leven in brabant 1900-1970

Pensionaat Koningshof in Veldhoven

Internaten

Heb jij nog op het internaat van klooster Koningshof gezeten? Dan waren jouw leraressen en opvoedsters de Zusters van het Allerheiligst Hart van Jezus, ook wel Zusters van Moerdijk genoemd. Zij hadden op deze locatie een ulo, huishoudschool en de middelbare meisjesschool "Maria Mediatrix". In 1968 werd Koningshof een mavo en een havo.

Het pensionaat van de zusters was tot in de Tweede Wereldoorlog in Moerdijk gevestigd, waar het deel uitmaakte van hun moederhuis. In 1944 werd dit moederhuis door oorlogshandelingen echter volledig verwoest. De zusters en de internen vonden daarna een tijdelijk onderkomen in andere kloosters van de congregatie. In het Bernadetteklooster (Regina Pacis) in Maliskamp, waar de zusters hun ulo, huishoudschool en mms voortzetten en in villa Roucouleur in Vught, waar zij hun postulaat en noviciaat (de zusteropleiding) onderbrachten.

In 1954 was het nieuwe moederhuis van de gevluchte zusters gereed: Koningshof in Veldhoven. Voor deze herbouw hadden zij 35 hectare grond gekocht in een bosrijke omgeving aan de Locht, aan de doorgaande weg tussen Veldhoven en Steensel. Daar hebben de zusters ook hun kostscholen voortgezet.

Maar hoe zag het leven als intern van Koningshof er nu eigenlijk uit? Oud-leerlingen herinneren zich onder andere, dat je de meeste zusters niet op een dagelijkse basis tegenkwam. De zusters die je wel zag als leerling liepen er in redelijk moderne burgerkleding bij. Ook telde het docentencorps in de jaren zestig, naast geestelijken, voortaan ook 'gewone' leraren. Aan het hoofd van de mms stond toen een directeur, maar de zusters stonden nog steeds in hoog aanzien. Je sprak ze aan met 'Soeur' en vervolgens met hun kloosternaam. Tot de zuster-leraressen behoorden rond deze tijd Soeur Liberta, die natuur- en scheikunde gaf en Soeur Quirinia voor handwerken en Soeur Henrica voor biologie. Duits kreeg je van een mannelijke leek, de heer Van der Meer.

Over de inrichting herinnert dezelfde oud-leerlinge zich de centraal verwarmde kamers met wastafel, kledingkast, bed en bureau met stoel tot je beschikking had.... de wekelijkse douchedag op vrijdag, in het kloostergedeelte... Al met al kijkt de vrouw met tevredenheid terug op haar kostschooltijd in Veldhoven, als een "oase van gezelligheid". Natuurlijk, je moest hard leren, er waren veel regels en van het terrein kwam je nauwelijks, behalve voor zoiets als paardrijden en culturele uitjes, maar je groeide op in een prachtige omgeving en het continue samenzijn met leeftijdgenootjes bracht ook veel gezelligheid.

In de jaren zeventig daalde het aantal aanmeldingen voor kostschool Koningshof dusdanig, dat deze genoodzaakt was te sluiten. De zusters hebben nog tot in 1979 in het klooster gezeten, waarna zij naar het Bernadetteklooster in Rosmalen verhuisden.

Hoe waardeer jij de internaatopvoeding op Koningshof achteraf? Heb jij nog de vlucht en de verhuizing van de zusters meegemaakt? Of was je juist een van de laatste internen van Koningshof? Deel je herinneringen en vul het verhaal van dit internaat aan, door hieronder te reageren.

Of wil je eerst nog verder lezen over dit internaat? Hanneke van den Bogaart-Vugts, oud-leerlinge van de M.M.S. Maria Mediatrix, schreef een werkstuk over de kostschool en is zo vriendelijk geweest om dit met ons te delen.
Klik hier om het te lezen

Foto's

Ingang terrein Koningshof, 1966 (foto: collectie Regionaal Historisch Centrum Eindhoven, id.nr. 129873)

Ingang klooster en internaat, 1958-1959 (foto: collectie Regionaal Historisch Centrum Eindhoven, id.nr. 129868)

Reunie oud-pensionnaires (foto: Waarma, Veldhoven, bron: collectie Katholiek Documentatie Centrum, id.nr. 1A7741)

Bron

Website Verzamelaarscollectief Charlotte Huiskes, artikel: Koningshof

21

Reacties (21)

marianne van Lieshout-Steenbakkers zei op 12 maart 2019 om 19:52 uur

Ik heb ook op Lonkngshof gezeten (ULO) maar kan me geen nonnen in burger kleding herinneren. Wat ik nog goed kan herinneren: iedere ochtend je hele bed af halen en na de mis weer opdekken. Ook het idiote van een tafelhoofd zij moest zorgen dat je alles op at wat er op tafel kwam. Heb ooit uren moeten nablijven omdat ik de rode bieten niet lustte! Met een vriendelijk tafelhoofd had je die problemen niet. En in de vastentijd het snoepje, wat je na het middageten kreeg, bij een andere zuster weer inleveren. Verder een leuke tijd gehad met Jelle Cals.

Marilou NillesenBHIC zei op 13 maart 2019 om 09:34 uur

Dank voor je berichtje, Marianne. Ik kan me voorstellen dat je daar dan met gemengde gevoelens op terugkijkt. In welke tijd heb je daar gezeten? En was Jelle Cals een vriendin die daar ook verbleef?

Marianne van Lieshout zei op 13 maart 2019 om 10:07 uur

Ik heb daar gezeten 1963 to en met 1965/66. Ja Jelle zat bij mijn de klas. Was een gezellige meid. Veel lol samen.

Marilou NillesenBHIC zei op 13 maart 2019 om 12:30 uur

Ah kijk aan, die onderlinge pret maakte veel goed hè? Dank voor je antwoord, Marianne.

JOKE VAN DE LAAK zei op 16 maart 2019 om 12:28 uur

Ben geboren in 1939. Ik zat op kostschool op Mariaoord in Vught bij de zusters van Het Heilig Hart van Jezus. Alleen de eerste klas heb ik daar meegemaakt. We sliepen op een grote zolder met rijen bedden met bij elk bed één nachtkastje met een waskom en een lampetkan met water, plus een tandenbeker.
Voor de tweede klas verhuisden we naar Koningshof in Veldhoven. De eerste school die klaar was. Daar hadden we een eigen kamertje met wastafel.
Er kwamen toen ook externe leerlingen bij uit omliggende dorpen. De mulo was driejarig. Er werd gebouwd aan de andere scholen. In het huis rechts van de ingang woonde de architect van het complex met zij gezin. Er was veel braakliggend terrein en een peervormige waterpoel die we "De Peer" noemden. We struinden de hele omgeving af, ook al mochten we dat niet. Ik zat in een groepje. We noemden ons "The Outlaws" een mooie tijd. Ik ken nog veel namen van klasgenoten. Wies Lansu, Ineke van de Elzen, Han Aarts, Maria, Willemien en Trees Iven, Mia Brekelmans. Ook externen Rikie Kerkhofs, Stef ter Boght, Annie van de Luitelaar.

Marilou NillesenBHIC zei op 18 maart 2019 om 09:43 uur

Bedankt voor je bijdrage, Joke. Mooi om te lezen dat jullie groepje ook een eigen naam had. Heb je nog idee hoe jullie bij The Outlaws uitkwamen? En zie of spreek je nog wel eens mensen uit die tijd?

Irene van Noort zei op 18 maart 2019 om 23:35 uur

Het grappige is dat ik er gezeten heb van 1971-1974 en dat de regels dus in die tijd nog hetzelfde waren. Een leerling v h 4de jaar die de leiding had over de tafel met eten. Ik at wel eens heel veel kippenpoten omdat de andere dat niet lustten. En we kregen zo'n mooie gele vla in de vorm van een vis met lekker sause, maar bijna niemand lustte het vel en dan kwam die pudding met de broodmaaltijd in de avond weer op je tafel. De tafel moesten we afschuieren met een tafel veger en blikje. Iedereen had zijn eigen vingerdoekje. 1 x in de 12 wkn ofzo deden we in de avond de afwas, per tafel, met de afwasmachine. Vastentijd werd bij ons, vlgs mij ,niet meer aan gedaan of ben het vergeten. Ook de ochtendmis bestond niet meer en de meeste soeurs liepen in gewone kleding. Wel altijd vis i.p.v vlees op vrijdag.
Het meertje noemden wij ook nog de Peer. In de winter dacht ik, ook nog op geschaatst.
Bij ons woonde in het huis, rechts v d ingang de pastoor met zijn huishoudster. Er was, dacht ik nog een huis. Toen ik eraf ging, is het internaat nog 2 jr, met het restant aan leerlingen doorgegaan. Wij hadden het laatste jaar ook al meer vrijheid, we waren toen al samen gegaan met de huishoudschool en zaten in met onze vrije tijd in kleine huisjes, de Bungel, dat was leuk. Zr Adelheid was ook wat minder streng. Daarvoor hadden wij zr. Marie Immaculata,(Im) zr Reinilda ( Reintje en zr Assisia. En nog een handwerk zr, was een zachtaardige vrouw.

Marilou NillesenBHIC zei op 19 maart 2019 om 12:47 uur

Bijzonder om de veranderingen binnen het pensionaat zo terug te lezen in jouw verhaal, Irene.

Jij was bijna één van de laatste lichtingen, begrijp ik? Met hoeveel waren jullie in jouw tijd nog? En zie jij nog wel eens meisjes uit die jaren?

Trudy van der Linden zei op 20 maart 2019 om 10:17 uur

Ik heb daar 1 jaar intern doorgebracht op het MMS-internaat omdat er geen plaats meer was op het MAVO-internaat. Helaas want daar was zr. Immaculata die veel aardiger bleek als juffr. van Boxtel bij ons. (erg elitair) Zeer streng behalve voor haar lievelingen. Gelukkig kon ik daarna bij familie in de kost en heb de MAVO wel daar afgemaakt.

Thijs de LeeuwBHIC zei op 20 maart 2019 om 12:15 uur

Jammer dat je niet bij die aardige zuster in de klas kon komen, Trudy. Tja, als er dan eenmaal van die lievelingen zijn, probeer dan nog maar eens daar tussen te komen... Er zaten dan misschien ook leerlingen tussen die juist nooit iets goed konden doen, ook al deden ze nog zo hun best? Nou ja, gelukkig heeft deze tijd niet al te lang voor je geduurd. Moet wel een opluchting zijn geweest dat je bij familie in de kost kon!

Will van den Broek zei op 20 maart 2019 om 19:32 uur

Ik heb van 1961 - 1966 daar op school gezeten .Eerst 1 jaar MMS en daarna 4 jaar ULO. Alle nonnen liepen in habijt. Het "slot"was strikt gescheiden van de internaatruimtes. Die werden refter genoemd. Ook de z.g tafelhoofden waren er . 4e Jaars die haar tafel in toom moest houden. Opvallend was dat we altijd spinazie kregen als het gras gemaaid was. Iedereen moest een zilveren servetring en vingerdoekjesring hebben, met je naam erin gegraveerd. Ook was er de z.g. belles. Dat was beleefdheidsles. Daarin leerde je hoe je te gedragen aan tafel. Elke dag naar de kerk . Wel een eigen kamertje met bed, kast ,wastafel tafeltje en stoel. Heel modern. Na de schooltijd stond er een trommel met gesmeerde boterhammen klaar waar iedereen uit kon eten. Na het avondeten vaak nog een uur studeren in het klaslokaal op school. Dan nog een uurtje recreatie en dan naar bed. Om 9u riep de gangzuster: lichten uit. Op zaterdagmiddag mocht je naar huis tot zondagavond. Omdat ik dichtbij woonde mochten er soms een stoet vriendinnen mee die verder weg woonden. Els en Maria uit Leeuwarden, Marijke uit Etten Leur. Met Marijke ben ik nog altijd bevriend. De zusters die ik herinner Immaculata, Marie Andrea, Assisia, Christina, Liberta, Natuurlijk gaven we die allemaal bijnamen. heb nog heel veel foto's uit die tijd. Ik had het goed naar mijn zin. Merkte later pas dat je veel echte puberzaken gemist hebt. Post werd open gemaakt, behalve de brief die je naar je ouders schreef of kreeg. Als er onverhoopt een brief van een jongen tussen zat, moest je op het matje komen en werden je ouders ingelicht. het was een heel beschermde omgeving . Nu kom ik er nog wel voor een beurs of congres en dan zie je toch veel herkenningspunten.

Marilou NillesenBHIC zei op 21 maart 2019 om 08:52 uur

Beste Will, hartelijk dank voor je bijdrage; het geeft een mooie inkijk hoe het er in de jaren zestig op het pensionaat in Veldhoven aan toeging. Bijzonder: het is voor het eerst dat ik lees dat ook kinderen die verder weg woonden op deze manier wel eens een weekendje weg konden van school. Weet jij of dat vaker gebeurde, of was dat toch meer een uitzondering?

En als je foto's met ons wil delen; heel graag! Als je die stuurt naar info@bhic.nl ovv Meisjespensionaat Koningshof in Veldhoven, dan zetten we die hierbij.

Marianne van Lieshout-Steenbakkers zei op 21 maart 2019 om 09:59 uur

Ja Wil de belles weet ik ook nog goed. Maar waarom je op een Engelse manier leerde om soep te eten vind ik nog steeds vreemd. En ja ik herinner me de namen van de zusters ook nog goed. Het geluid van de krekel in de keuken en de vleermuizen onder de boog zijn ook herinneringen die ik niet vergeet. Mijn zusjes hebben ook op het internaat gezeten, zij kwamen 2 jaar nadat ik er kwam, op het internaat.

Marilou NillesenBHIC zei op 21 maart 2019 om 10:56 uur

Mooi dat ook details zoals het geluid van de krekel en vleermuizen je zo zijn bijgebleven, Marianne. Dat roept ook geluid op bij de beelden die we hebben ;)

Dank voor je berichtje!

Annelies van Ewijk- Dekkers zei op 21 maart 2019 om 13:38 uur

Ook ik heb vijf jaar intern gezeten op de MMS. Ik heb de wisseling meegemaakt dat het hoofd van het internaat geen soeur meer was maar een leek juffrouw van Boxtel.
Ik heb over het algemeen een hele leuke tijd gehad met de meisjes onderling. Ook wel verboden zaken zoals roken in het bos of uit het raam. Ook stiekem ontsnappen naar het dorp en een frietje halen.
Ik woonde dichtbij dus in het weekend altijd naar huis.
Enkele namen: Cathrien en Marieke Dekkers, Monique Verhoeven, Yvonne van der Poell of Poel. Hetty ?

Marilou NillesenBHIC zei op 21 maart 2019 om 15:38 uur

Bedankt voor je reactie, Annelies. Die stiekeme frietjes smaakten waarschijnlijk het beste, dat voorval horen we hier vaker terug ;)

Wie weet, ziet één van je oude vriendinnen dit bericht. Reacties zijn welkom :)

Nelly Erven -Rademakers zei op 9 mei 2019 om 19:21 uur

Vanaf augustus 1964 ben ik 3 jaar in het internaat geweest . Ik ging naar de MMS . Er waren strenge regels maar ook veel gezelligheid . Vriendschap en sporten zijn goede herinneringen . Namen die ik me nog herinner zijn Kathleen Croese , Marjolein de Wijs en Rietje v d Pol .
Ik woonde niet zover van Koningshof , in Hoogeloon .
Mijn ouders hadden een boerderij , dus dat was voor hen een zorg minder . En zij volgden daarmee het advies van de directeur van de lagere school . Na 3 jaar had ik zoveel heimwee dat ik met de MMS mocht stoppen .

Marilou NillesenBHIC zei op 13 mei 2019 om 10:52 uur

Bedankt voor je berichtje, Nelly. De heimwee was toch groter dan de gezelligheid, begrijp ik dat goed? Hoe oud was je eigenlijk toen je naar het internaat ging?

Thijs de LeeuwBHIC zei op 20 juni 2019 om 14:47 uur

Wil je nog meer lezen over het leven op internaat Koningshof / Maria Mediatrix? Bekijk dan zeker ook dit onderzoeksverslag, geschreven door een oud-leerlinge van de MMS: https://www.bhic.nl/media/document/file/veldhoven_maria_mediatrix_hanne…

Imelda Jannsen Steeghs zei op 26 augustus 2019 om 08:51 uur

Ik heb de meest vreselijke tijd van mn lenen op “koningshof” in Veldhoven gehad.Het was een hel!jufr.van Boxtel was een tiran.Ze praatte met 2 gezichten.Als mn vader me zondagsavonds kwam brengen was ze vreselijk aardig tegen me, maar mn vader was nog niet bij de auto of ze begon te tieren tegen me.Altijd straffen en straffen.Ik was gewoon bang voor dat monster.Later hoorde ik dat de in een psychiatrische inrichting terecht is gekomen.Ik kan er niet om rouwen.

Thijs de LeeuwBHIC zei op 26 augustus 2019 om 12:01 uur

Wat verdrietig om te lezen, Imelda. En wat kun je op zulke momenten als kind, als voor je ouders op het oog alles in orde schijnt te zijn... volkomen machteloos. Wel heel goed dat je ondanks alles, na al die jaren, toch hier een reactie hebt willen plaatsen. Heel veel dank daarvoor. Wanneer heb je eigenlijk op deze kostschool gezeten?

Reactie toevoegen

Je e-mailadres is privé en zal niet openbaar worden gemaakt.

Platte tekst

  • Geen HTML toegestaan.
  • Regels en alinea's worden automatisch gesplitst.
  • Web- en e-mailadressen worden automatisch naar links omgezet.