Het rijke roomse leven in brabant 1900-1970

Meisjesinternaat Sacré-Coeur in Moerdijk

Internaten
Het pensionaat Sacré-Coeur bood onderdak aan meisjes en 'jongejuffrouwen' van allerlei leeftijden en scholen. De Zusters van het Allerheiligst Hart van Jezus, hun leraressen, hadden in Moerdijk immers een lagere school, ulo, huishoudschool, industrieschool, middelbare meisjesschool én kweekschool.

Op de foto zien we enkele leerlingen van de in 1902 gestichte industrieschool, terwijl zij van het mooie weer genieten in de tuin van Sacré Coeur. Dit type middelbare school was opgekomen in de tweede helft van de negentiende eeuw en van oorsprong vooral gericht op meisjes uit de arbeidende klasse. Aan zo'n school konden zij bijvoorbeeld een vakopleiding in naaien volgen.

In november 1944 werden het klooster en het internaat door een bombardement volledig verwoest. De pupillen werden voorlopig ondergebracht in het Bernadetteklooster van de zusters in Rosmalen, totdat in 1954 het nieuwe internaat Koningshof in Veldhoven in gebruik kon worden genomen.

In Moerdijk betrokken de zusters een nieuw, kleiner klooster, dat ze in 1976 verlieten. Tot dan toe werkten zij nog in de wijkverpleging en op een kleuter- en lagere school in Moerdijk.

Heb jij nog op het internaat van deze 'Zusters van Moerdijk' gezeten? Reageren kan hieronder.

Foto's

Voor- en achterzijde van een kaart, verstuurd door een ulo-leerlinge van Sacré Coeur. Voorkant: groepsfoto uit 1933, meisjes van het pensionaat (met dank aan Jac van Tillo)

Pensionaat en industrieschool Sacré Coeur (foto: coll. Katholiek Documentatie Centrum, id.nr. 1A23592)

10

Reacties (10)

Jac van Tillo zei op 5 maart 2019 om 09:41 uur
In de nagelaten documenten van een tante van mij vond ik ook een groepsfoto uit 1933 met een groep meisjes van het pensionaat. De afzendster was Mina Klaassen, leerlinge van de U.L.O. School Sacré Coeur. De kaart was verstuurd naar mijn tante (geb. in 1917, gest. 1914).
Jac van Tillo zei op 5 maart 2019 om 09:43 uur
Jaar overlijden tante natuurlijk 2014.
Marilou NillesenBHIC zei op 6 maart 2019 om 11:39 uur
Helemaal duidelijk hoor, Jac. Als je de foto naar ons zou willen mailen, dan zetten we die hier graag bij hoor! Mocht je dat willen doen, dan kan dat naar info@bhic.nl ovv Meisjesinternaat Sacré-Coeur in Moerdijk Alvast dank!
Marie Brokken zei op 11 maart 2019 om 14:17 uur
Oh, wat was dat toch een fijne kostschool, geweldige Zusters. Daar ben ik zo gelukkig geweest. Ben zo vaak op zoek geweest naar info, meerdere gegevens over het reilen zeilen in Moerdijk. Bij toeval gisteren een boek van Zuster Cornelia uit Moerdijk gekocht....ligt morgen in de brievenbus. Ik ben in 1938/40 naar de Sacre coeur gegaan, op 9 jarige leeftijd, nu ben ik 88. Samen met mijn 2 drieling zusjes. Ik kon er viool en piano, spelen, zingen. Elk jaar mee spelen in een grote operette. Iedereen kreeg een passend outfit. Er was een grote toneelzaal met een echt toneel met gordijnen, een heel grote garderobe kast voor de toneelstukjes. Daarnaast op de bovenste verdieping was een grote douche gelegenheid met misschien wel 20 aparte douchehokjes, heel modern, en twee badkamers met ligbad. Aan de achterkant waren rijen wastafels om ons te wassen of haren te wassen. Er was een bakkerij, de Zusters bakten zelf brood en zo. Een boerderij met koeien. Een grote tuin met zandbak en speeltoestellen. Ik herinner me ook de vele wandelingen door het dorp. Ook liepen we langs de gevangen genomen joden die loopgraven of zo iets aan het gravenwaren. De Duitsers stonden er met getrokken geweer bij. Het heeft ook diepe inpact op me gemaakt dat er een Zuster door de Duitsers is meegenomen en nooit meer terug gekomen. Een van de nieuwelingen die met twee zusjes gekomen waren stierf de eerste nacht dat ze er was : difteritus. Ze heette Christel er is een gedicht voor haar gemaakt. In 1944, vlak voordat het internaat met benzine was overgoten en in brand gestoken zijn alle kostschoolmeisjes door omringende buurtbewoners met paarden en grote wagens naar Het station in Lage Zwaluwe gebracht. Vandaar gingen we in groepen verder. Ik ben in Berkel Enschotterecht gekomen. Zo’n fijne Zusters, de kostschool waar we terecht kwamen was vreselijk. Lieve groet, Marie Brokken
Marilou NillesenBHIC zei op 11 maart 2019 om 16:17 uur
Wat een bijzondere bijdrage, Marie! Indrukwekkend om te lezen dat je daar zulke prachtige herinneringen aan hebt. Met ook donkere momenten, want dat je na al die jaren nog steeds de naam weet van het meisje dat in de eerste nacht overleed, is veelzeggend. Maar ook het fragment over de Joodse mensen die daar onder dreiging van de Duitsers moesten graven, is aangrijpend. Ook het vertrek in '44 moet behoorlijk indruk hebben gemaakt op zulke jonge kinderen. Heb je wel met je zusjes bij elkaar kunnen blijven?
Ine Hendriks-van den Munckhof zei op 11 maart 2019 om 16:43 uur
Mijn moeder Nell Strijbos uit Eindhoven, heeft op deze kostschool gezeten, in ieder geval in het begin van de oorlog nog. Samen met haar nichtjes, de meisjes van Agt. Pastoor van Agt was toen ook betrokken bij de school. Mijn moeder miste haar broers heel erg, heeft ze altijd verteld.
Marilou NillesenBHIC zei op 11 maart 2019 om 21:45 uur
Nou, dat kan ik me levendig voorstellen, Ine! Het moet toch een enorme impact hebben gehad om zo uit je gezin te worden gehaald. Wat goed dat je dat hier nog in memorie brengt, dank je wel.
corry Kortsmit zei op 11 maart 2019 om 22:02 uur
Hier een reactie uit Moerdijk. Ik ben hier geboren en getogen en heb de oorlog meegemaakt. Ik heb bij de zusters op de kleuter en lagere school gezeten en ben in 1948 naar het internaat gegaan. De zusters hebben na de oorlog de draad weer opgepakt. Ze zijn in Mariaoord Vught gestart met het moederhuis, ULO en de kweekschool. De huishoudschool werd ondergebracht in Maliskamp Rosmalen, de MMS in Ruitershoven Bergen op Zoom en leerlingen van het L.O. kwamen in Berkel-Enschot . In 1951 zijn ze gestart met een nieuwe kweekschool in de Edenstraat te Eindhoven . In dat jaar ben ik naar de kweek gegaan. De zusters gingen een nieuw klooster bouwen in Veldhoven en dat was toen nog niet klaar. Wij hebben toen tijdelijk in de Kwartelstraat (villapark) gezeten. In september 1953 zijn alle opleidingen weer samen gekomen in Koningshof . De internen van de kweek gingen met de fiets van Veldhoven naar Eindhoven. In 1955 ben ik geslaagd. Ik heb in september een maand in Eindhoven les gegeven en ben in oktober begonnen op de H.Hartschool te Moerdijk. Daar heb ik 40 jaar les gegeven. Ik heb goede herinneringen aan mijn kostschooltijd ofschoon ik menig traantje heb gelaten als ik na de vakantie weer terug moest. Ik heb nog steeds contact met klasgenoten van de ULO en van de kweek, maar het groepje wordt steeds kleiner .De zusters zijn nu ook uit Maliskamp vertrokken en zitten nu in Nijmegen. Groetjes uit Moerdijk Corry Kortsmit .
Marilou NillesenBHIC zei op 12 maart 2019 om 09:07 uur
Hartelijk dank voor je mooie bijdrage, Corry. Een bijzonder verhaal om te lezen! Ik kan me voorstellen dat het toch wel even slikken is geweest als je weer terug moest. En wat waardevol dat je nog steeds contacten hebt met klasgenoten. Halen jullie dan nog wel eens herinneringen op uit die tijd? Waar gaat het dan vooral over?
Thijs de LeeuwBHIC zei op 13 maart 2019 om 09:51 uur
@ Jac: nog bedankt voor de kaart die je hebt doorgestuurd! We hadden hier echt nog een foto nodig met wat mensen erop, en nu hebben we zelfs een hele groep : ) Zoals je ziet heb ik de groepsfoto en de achterzijde van de kaart aan dit verhaal als afbeeldingen toegevoegd. Hartelijke groeten,

Reactie toevoegen

Je e-mailadres is privé en zal niet openbaar worden gemaakt.

Platte tekst

  • Geen HTML toegestaan.
  • Regels en alinea's worden automatisch gesplitst.
  • Web- en e-mailadressen worden automatisch naar links omgezet.