Het rijke roomse leven in brabant 1900-1970

Jongensinternaat Joseph Protector in Stevensbeek

Internaten

Joseph Protector was een juvenaat van de Paters van het Allerheiligst Sacrament, geopend in 1936 en opgeheven in 1972. Op deze kostschool verbleven jongens van twaalf jaar en ouder, die ook pater wilden worden. Maar het meest bijzondere is nog wel dat zij hun jongere jaren doorbrachten in een heuse 'jongensstad'.

Het kloostercomplex van de paters strekte zich uit over de Kloosterstraat en Sint Jozefstraat en maakte samen met de genoemde pater-opleiding deel uit van "Eymard-Ville". Dat was een gemeenschap van broeders en kostschooljongens, gesticht na de Tweede Wereldoorlog.

Na de oorlog legden de paters zich steeds nadrukkelijker toe op opvoeding en onderwijs. Zij ontwikkelden een nieuw concept, dat de naam Eijmardville kreeg. Deze jongensstad werd gesticht in 1954, had een eigen bestuur en burgemeester en omvatte een gymnasium, een Determineer Schakel School (waar je werd voorbereid op het gymnasium of een andere, beter passende vorm van vervolgonderwijs) en een ulo-school. In deze bijzondere gemeenschap hadden de jongens van het internaat zo veel mogelijk alles zelf in handen. De broeders konden er hun idealen als onderwijzers en opvoeders via verschillende wegen ontplooiien.

Anno 1960 maakten het gymnasium en de ulo, samen met een handelsopleiding, deel uit van de scholengemeenschap Stevensbeek. In 1966 werd het gymnasium opgeheven, waarna er een mavo en een havo voor in de plaats kwamen. Het internaat werd pas zes jaar later gesloten. Dat was een gevolg van het dalende aantal roepingen en dus aanmeldingen. Eijmardville kreeg een nieuwe bestemming als ontmoetingscentrum, maar werd in 2009 gesloopt. De laatste paters vertrokken in 2002.

Heb jij nog op kostschool gezeten bij de paters sacramentijnen (zoals men ze ook wel noemde)? Hoe was het om op te groeien in hun jongensstad? Wij zijn heel benieuwd naar jouw verhalen daarover!

Foto's

Internaat van de Paters van het Heilig Sacrament te Stevensbeek (foto: collectie Heemkundekring Stevensbeek)

Interieur van de kapel van het studiehuis Joseph Protector, met op de achtergrond het priesterkoor, ca. 1955 (foto: Fotostudio Jan Waarma, bron: collectie BHIC, id.nr. STE0010

6

Reacties (6)

Hennie Jansen zei op 25 maart 2019 om 22:34 uur

Voorlopig ben ik nieuwsgierig naar reacties die binnenkomen. Zo gauw als ik inspiratie heb zal ik een poging wagen om een bijdrage te leveren

Marilou NillesenBHIC zei op 27 maart 2019 om 09:18 uur

Dat is prima hoor, Hennie. Misschien heb je gezien dat er op verhalen van andere kostscholen al flink wordt gereageerd? Wellicht ter inspiratie ;)

Wij wachten in ieder geval rustig af...

Peter van de Meerendonk zei op 14 april 2019 om 11:02 uur

ik heb 1961? op de dss gezeten. heel veel concreets kan ik me niet meer herinneren, maar ik heb een prachtige tijd gehad! we haalden veel kattekwaad uit en in mijn herinnering kregen we daar ook wel ruimte voor. behalve dan die keer dat ik de papagaai in de eetzaal de bijnaam - pannekras - van broeder pancratius had aangeleerd, die het beest dan ook prompt tijdens de stilte voor het gebed luidkeels uitriep ....
dat kostte me twee dagen schorsing die ik als hulpje van juffrouw van de sande? uiterst aangenaam ben doorgekomen. de reactie thuis was minder.
met pater koopmans letterlijk de boer op om een of ander dealtje letterlijk van de akker binnen te halen. hij had zijn roeping gemist, was beter coureur geworden.
ik heb elders wel gelezen over seksueel misbruik, maar heb nooit enig idee gehad dat dat ook hier aan de orde was.

Marilou NillesenBHIC zei op 15 april 2019 om 15:25 uur

Hallo Peter, bedankt voor je bericht! Zoals je het omschrijft, klinkt het inderdaad als een prachtige periode. Het maakt natuurlijk wel nieuwsgierig hoe lang je bezig bent geweest de papagaai die bijnaam te leren :) Maar als ik je goed begrijp, konden je ouders dit initiatief minder waarderen...

Fijn te lezen dat je daar zo'n mooie tijd hebt doorgemaakt die je deze prachtige herinneringen heeft opgeleverd.

Jan Willem van Nunen zei op 16 april 2019 om 19:28 uur

Als 12 jarige heb ik in 1966-1967 op de DSS-school Eijmardville gezeten. Het was een voor mij zeer traumatische beleving. Ik was klein van stuk en niet erg weerbaar. Werd veel gepest en dan wreekt zich het feit dat je 24 uur per dag tussen die pestkoppen zit. Er zit niet om vier uur een moeder met een kopje thee klaar om je te troosten. Bij de herinnering hieraan schieten nu nog de tranen in mijn ogen. Eens in de zes weken mocht ik naar huis.
Eigenlijk heb ik geen slechte herinnering aan de paters zelf. Ze waren streng, maar van enige vorm van misbruik kan ik ze niet betichten. Zo'n instituut waar je dag-in-dag-uit gebukt gaat onder kinderterreur, zou je weerbaar kunnen maken. Bij mij is dat niet gelukt.
Het iets verderop gelegen "De La Sal" was een stuk luxer. Daar hadden de kinderen, naar het zeggen, ieder een eigen kamertje. Wij moesten het doen met een grote slaapzaal waar de bedden van elkaar gescheiden waren door houten schotten. Chambretjes heet dat. Dat betekende dat je ook 's nachts kon worden blootgesteld aan de kinderterreur.
Gelukkig heb ik slechts één jaar op Stevensbeek gezeten. Daarna ben ik naar het Pius XII college in Beek-Upbergen gegaan. Daar was meer vrijheid en mochten we om de twee weken naar huis. Dit hielp niet tegen de kinderterreur waar zwakkere, iets kleinere kinderen onder gebukt gaan.
Aan Peter: volgens mij was het Juffrouw van Sandvoort, bijgenaamd "de Kloek", die papegaai heeft later hetzelfde uitgehaald tijdens de stilte die viel na de bekendmaking van de moord op Martin Luther KIng. Maar nu riep hij "kloek!". Sommige herinneringen waren wel mooi.

Marilou NillesenBHIC zei op 17 april 2019 om 11:48 uur

Beste Jan Willem, wat verdrietig te lezen dat je hier zo'n zware tijd hebt moeten doorstaan. En wat krachtig dat je dat juist op deze plek vertelt. Maar dat het je ook na al die jaren nog zo aangrijpt, is veelzeggend genoeg (helaas). Ook al was het 'maar' een jaar; dat lijkt me een ongelooflijk lange periode voor een twaalfjarige. Je laatste zin is (weliswaar een schrale) troost, maar toch...

Veel dank voor je indrukwekkende bijdrage.

Reactie toevoegen

Je e-mailadres is privé en zal niet openbaar worden gemaakt.

Platte tekst

  • Geen HTML toegestaan.
  • Regels en alinea's worden automatisch gesplitst.
  • Web- en e-mailadressen worden automatisch naar links omgezet.