Het rijke roomse leven in brabant 1900-1970

Internaat Damiaancollege in Sint-Oedenrode

Internaten

De Paters van de Heilige Harten (ook wel picpus-paters genoemd) hadden in Sint-Oedenrode een klooster met internaat, vernoemd naar hun congregatiegenoot Damiaan 'de Melaatse'. Deze 19e-eeuwse Belgische missionaris en heilige staat bekend om zijn werk in de leprakolonie van het Hawaïaanse eiland Molokai.

Het klooster stond bekend als het Missiehuis Pater Damiaan, later kortweg Damiaancollege. Dat 'huis' was in feite een enorm complex, met drie vleugels en gebouwen van wel drie verdiepingen hoog. Het staat onder andere bekend om de prachtige glas-in-loodramen. De leerlingen die op het internaat verbleven, waren jongens van pakweg twaalf tot zestien jaar met een roeping. Ze werden opgeleid tot priester en voorbereid op een leven als missionaris in verre landen. Dat vergde echter vele jaren van studie. Bij de paters in Sint-Oedenrode zette je slechts de eerste stappen, op het zogeheten kleinseminarie, een voorbereidende priesterstudie op gymnasiaal niveau.

De paters huisvestten hun priesterstudenten in een daartoe bestemde kloostervleugel. Zelf woonden ze in het voorste gedeelte van het gebouw. De studenten begonnen en eindigden hun dag op de bovenste verdieping, waar ze een eigen 'cel' hadden met bed en meubel om persoonlijke bezittingen in op te bergen. Om de klaslokalen en studiezalen te bereiken moesten ze aan de wandel, eerst de trappen naar beneden en vervolgens doorlopen naar de achterste vleugel. In het tussenliggende gedeelte lagen de refters, de keuken, de kapel en de bibliotheek.

Het kleinseminarie was van 1923 tot in 1971 in het klooster gevestigd. In 1943 hebben de Duitsers het gebouwencomplex geconfisceerd, waarna de paters werden ingekwartierd in de sigarenfabriek van Mignot en De Block aan de Nijnselseweg. Op deze locatie hebben de paters hun kleinseminarie tot na de bevrijding in 1944 voortgezet. Na de oorlog keerden zij terug naar het missiehuis. Wat volgde was een glorietijd. In de jaren vijftig bereikte het studentenaantal een recordhoogte. In de jaren zestig volgde echter een flinke daling in het aantal roepingen. Het aantal aanmeldingen voor seminaries nam af en daarmee ook het aantal geestelijken en seminariedocenten. Dit probleem deed zich trouwens in het hele land en ook daarbuiten voor. Het klooster in Sint-Oedenrode ontsnapte de dans niet; twee jaar na de sluiting van het seminarie werd het in 1973 opgeheven en verkocht.

Wat overblijft zijn de herinneringen van de oud-internen. Zo kijkt een van deze mannen terug op zijn verblijf als een "mooie schooltijd", ook al werd geen van zijn klasgenoten priester. Hij waardeert dat de paters bij hen een gevoel aanwakkerden van maatschappelijke betrokkenheid. Maar misschien waardeer jij het kostschoolleven achteraf wel heel anders. Reageer hieronder en deel jouw ervaringen!

Foto's

Sint-Oedenrode, 1943. De Paters Damianen (van de Heilige Harten) werden na de confiscatie van hun klooster ingekwartierd in de sigarenfabriek. Daar werden toen ook de lessen aan de kleinseminaristen gegeven. Dit duurde tot na de bevrijding in 1944. (Bron: coll. BHIC, id.nr. DCSOE-00003)

Het Damiaancollege (foto: coll. Katholiek Documentatie Centrum, id.nr. 1A11972)

Bronnen

Website Schoolbank.nl: Damiaancollege

Website Fotorooi.nl: Historische beelden van Sint-Oedenrode: Glas-in-lood-ramen in Damianengebouw

12

Reacties (12)

Hans Lakwijk zei op 11 maart 2019 om 14:04 uur

Op dit moment is een vijftal oud-seminaristen bezig met het maken van een boekje over de invloed van hun "Damianen"-jaren op hun leven. Als een van de mede-auteurs (en waarschijnlijk de bron voor de positieve reactie in bovenstaand artikel en als mede-oprichter van het Damiaancentrum in Sint-Oedenrode) kan ik al wel verklappen, dat wij het gevoel hebben op een uitzonderlijk internaat te hebben gewoond, in ieder geval in een uitzonderlijke tijd (1959 - 1967) onder een bijzondere leiding. Over enkele maanden (eind augustus) hopen wij het boekwerkje tijdens een reünie te presenteren.
Grote groet,
Hans lakwijk

Marilou NillesenBHIC zei op 11 maart 2019 om 16:03 uur

Hallo Hans, bedankt voor je berichtje. Dat klinkt veelbelovend; onze interesse is in ieder geval gewekt... Hou je ons op de hoogte als het boekwerkje is verschenen?

Of mogelijk vind je het leuk om zelf daar wat meer over te schrijven op deze site? Laat maar weten, in ieder geval veel succes met de afronding van jullie project!

Peter van den Oetelaar zei op 16 maart 2019 om 15:04 uur

Heel veel interesse in het boekwerken. Zelf was ik daar intern in de periode 1955/56. En ik heb nog steeds goede herinneringen aan die jaren.
Peter van den Oetelaar. ‘S-Hertogenbosch.

Marilou NillesenBHIC zei op 18 maart 2019 om 09:52 uur

Dat is goed om te horen, Peter. Welke herinnering schiet je als eerste te binnen als je terugdenkt aan die tijd?

Peter van den Oetelaar zei op 18 maart 2019 om 10:52 uur

Wat mij het beste is bijgebleven is de aandacht daar voor cultuur en muziek. Nog steeds, na 60 jaar, geniet ik daarvan bij bezoeken aan concerten en schouwburgen.

Marilou NillesenBHIC zei op 18 maart 2019 om 19:54 uur

Dat kan ik me voorstellen, Peter. Mooie herinnering, dank voor het delen.

Peter van den Oetelaar zei op 18 maart 2019 om 20:08 uur

Natuurlijk herinner ik ook het vele sporten op Pater Damiaancollege. Grote wandelingen, maar vooral veel voetballen. En dan gedurende de zomermaanden bijna dagelijks zwemmen in het eigen zwembad; een zwembad gebouwd door Groot Seminaristen gedurende hun zomervakantie in St Oedenrode.

Marilou NillesenBHIC zei op 18 maart 2019 om 21:38 uur

Ik kan me voorstellen dat je dan terugkijkt op mooie jaren, Peter. Heb je nog contact met mensen uit die tijd?

Peter van den Oetelaar zei op 18 maart 2019 om 22:46 uur

Jazeker. Zeker een tiental, maar met het vorderen van de leeftijd zijn de meeste ervan ons al ontvallen of lopen onze wegen uit elkaar. Heel opvallend dat ik een klasgenoot van toen in mijn verdere leven constant ben tegengekomen: Jan Lahaye uit Kerkrade. Eerst tijdens mijn studie aan de universiteit in Tilburg en later in Heerlen toen ik bij DSM werkte. En in de periode 1985-98 ook nog als teamgenoot Hockeyer. Sinds mijn verhuizing naar Den Bosch zie ik Jan nog steeds bij reünies van ons hockeyteam.

Marilou NillesenBHIC zei op 19 maart 2019 om 12:45 uur

Dat is inderdaad bijzonder, om elkaar op zo uiteenlopende disciplines dan toch weer te treffen, Peter. Mooi dat het verblijf op het internaat zo'n hechte band heeft gesmeed.

hans lakwijk zei op 21 maart 2019 om 14:25 uur

Dag Peter,
Jou herinner ik me niet van mijn tijd op het Damiaancollege (1959-1966), maar Jan Lahaye wel. Voor de reünie op 21 september in het Damiaancentrum (in de bijgebouwen van het voormalig klooster) zoeken wij e-mailadressen van oud-Damianen. Zou jij mij daaraan kunnen helpen? Wij willen op die dag het boekje presenteren. Om verder buiten deze (interessante!) site te communiceren kun je je wenden tot hanslakwijk@gmail.com .

Overigens: Het Damiaancentrum is in 2005 opgericht als een soort eerbetoon aan onze jaren op het seminarie. Vanaf 2011 heeft het zich ontwikkeld tot een ontmoetingscentrum voor mensen, die het minder getroffen hebben.

Peter van den Oetelaar zei op 21 maart 2019 om 14:30 uur

Stuur mij een mailtje. petervdoetelaar@home.nl
Ik zal je dan het adres etc van Jan toesturen.

Reactie toevoegen

Je e-mailadres is privé en zal niet openbaar worden gemaakt.

Platte tekst

  • Geen HTML toegestaan.
  • Regels en alinea's worden automatisch gesplitst.
  • Web- en e-mailadressen worden automatisch naar links omgezet.