Het rijke roomse leven in brabant 1900-1970

Kleinseminarie Beekvliet in Sint-Michielsgestel

Internaten

Beekvliet in Sint-Michielsgestel, in 1972 gesloten, was het kleinseminarie van het bisdom Den Bosch. Op zo'n rooms-katholiek gymnasium zaten jongens van 12 tot 18 jaar met een priesterroeping. Deze vooropleiding tot priester verliep in de regel 'intern'; na de lagere school verruilden de jongelingen hun ouderlijk huis voor de gesloten mannencultuur van het kleinseminarie.

Seminaristen in de studiezaal

Hoe het was om te verblijven op Beekvliet is ruimschoots op foto vastgelegd. De priesterstudenten kwamen terecht op een imposant landgoed met een oprijlaan tot vlak aan de deur van het statige complex. In de tuin waar zij konden ontspannen, stonden exotische bomen en was een vijver. Op de grote binnenplaats, de zogeheten 'cour', kon je een potje voetballen.

Eenmaal binnen kwam je terecht in een afgeschermde wereld waar alles in het teken stond van een strakke hiërarchie en het ritme van de religieuze kalender. Op de slaapzaal hadden de leerlingen wel een eigen chambrette met stromend water, wat een beetje privacy bood, maar het seminarieleven stond bovenal in het teken van de groep. De Duitse Bouw van het seminarie was van 1945 tot in 1972 de verblijfplaats van de hoogste twee klassen.

Seminaristen en een docent op de Kleine Cour (Klas 1)

Je kreeg Nederlands, Frans, geschiedenis, aardrijkskunde en wiskunde, maar natuurlijk ook bijbellessen, godsdienst, Grieks en Latijn. Aan die laatste twee talen werd extra aandacht besteed. Het Latijn, de taal van de katholieke kerk, moest je als aankomend priester kunnen dromen. Daarnaast kende Beekvliet, zoals wel meer internaten, een rijke toneeltraditie. Het 'Beekvliets Orkest' stond onder de bezielende leiding van de priester en latere pastoor Floris van de Put.

In zes jaar tijd werd je klaargestoomd voor het eigenlijk begin van de priesterstudie op het grootseminarie Haaren. Daar zou je stapsgewijs worden ingewijd in de wereld van de rooms-katholieke geestelijkheid, met lessen filosofie en theologie. Daar wachtte je uiteindelijk het ritueel van de tonsuur, de kruinschering. Na twee jaar grootseminarie ging je bovendien gekleed in een soutane, de priestertoga. Maar zo ver zal het voor veel leerlingen niet zijn gekomen. In de praktijk haakten de meeste priesterstudenten na het kleinseminarie af.

Gezonde geest in een gezond lichaam: gymnastiek op de binnenplaats

De docenten (‘professoren’ genoemd) en het overige seminariepersoneel stond onder de leiding van de regent. In de jaren zestig waren dat de priesters Jan van Laarhoven (1959-1964) en A. Ooms (1964-1969). Iemand die je als leerling waarschijnlijk vaker tegenkwam was de portier. Lange tijd was dat Frans van Lankvelt. Er zijn nog foto’s van zijn vijftig- en zestigjarig jubileumfeest, waarop we bijvoorbeeld seminaristen zien die hem toezingen. De dirigent was de muziekleraar Thieu Lax.

Luchtfoto seminarie Beekvliet

In de jaren zestig en zeventig ontwikkelde Beekvliet zich tot een regulier gymnasium. Deze ontwikkeling viel samen met een daling van het aantal roepingen tot het priesterambt en dus aanmeldingen voor het seminarie. In 1958 telde de school nog 402 leerlingen, een hoogtepunt, maar in 1965 was dat aantal teruggezakt tot 324 en in 1969 tot 251. En ook daarna bleef het aantal aanmeldingen dalen, tot op het punt dat het internaat de deuren moest sluiten. Dat gebeurde in 1972.

Wat op Beekvliet uiteindelijk overbleef waren externe leerlingen uit de omgeving. En ook meisjes kregen toegang tot Gymnasium Beekvliet. De school bestaat nog steeds.

Reageer hieronder en deel jouw herinneringen aan Beekvliet.

Foto's

Studiezaal met seminaristen, Beekvliet, z.j. (bron: collectie BHIC, id.nr. FOTOSM.3011)

Seminaristen en een docent op de Kleine Cour (Klas 1), vermoedelijk vóór 1940 (bron: collectie BHIC, id.nr. FOTOSM.3010)

Gymnastiekoefeningen op de binnenplaats van Beekvliet, 1930 (bron: collectie BHIC, id.nr. 1910-001239)

Luchtfoto van het seminarie Beekvliet, 1950 (bron: collectie BHIC, id.nr. FOTOSM.1286)

Bronnen

Cees ter Stege (red.), Beekvliet. 200 jaar buitengewoon. Twee eeuwen geschiedenis van Kleinseminarie en Gymnasium Beekvliet in interviews, afbeeldingen, portretten, krantenknipsels en historische bronnen (Stichting Beekvliet 200: Sint-Michielsgestel 2015).

W.H.Th. Knippenberg, 150 jaar Klein Seminarie van het bisdom 's-Hertogenbosch 1815-1965 (Sint-Michielsgestel 1965).

5

Reacties (5)

Jan Lurinks zei op 17 april 2019 om 15:58 uur

Aanvulling op tekst:
Je kreeg op Beekvliet- zeker na 1945- de lessen ,die ook op een normaal gymnasium gegeven werden.Geen extra nadruk op bijbellessen of godsdienst, wel op latijn en grieks.

Priesterstudenten van Klein-Seminarie Beekvliet hebben nooit een soutane gedragen. Dit kledingstuk was voorbehouden aan de studenten van het Groot-Seminarie (Haaren), en dit pas na 2 jaar Filosofiestudie.

Meisjes hadden geen aparte afdeling.
De Duitse Bouw was vanaf 1945 tot 1972 de verblijfplaats van de 2 hoogste klassen en vanaf 1972, na sluiting van het internaat, werd dit het gymnasiumgebouw,waar alle lessen werden gegeven tot 1978, toen het nieuwe gymnasiumgebouw werd opgeleverd.

Onderschrift foto's:
Tekenles?
Deze foto is genomen voor 1940 op de Kleine Cour (Klas 1).
Tekenlessen werden pas vanaf 1950 gegeven op Beekvliet.

Mariët BruggemanBHIC zei op 19 april 2019 om 21:03 uur

Bedankt voor je reactie Jan, we gaan er zo gauw mogelijk naar kijken en onze tekst ermee aanvullen. Ik neem aan dat je uit eigen ervaring spreekt? Kun je je nog meer herinneren van jouw tijd daar?

Wim Tibosch zei op 10 mei 2019 om 19:58 uur

Op de foto van de studiezaal herken ik mijzelf alsmede enkele klasgenoten w.o. Henk van Wezel, Lambert Poels, Pieter de Mol en Wil Barten.
De foto is m.i. van de 4e klas (1966)

Marilou NillesenBHIC zei op 13 mei 2019 om 15:05 uur

Wat leuk, Wim! In welke rij kunnen we je terugvinden? Herinner je je trouwens dat de foto werd gemaakt? En welke herinneringen heb je aan die periode?

Wim Tibosch zei op 13 mei 2019 om 19:20 uur

In de meest linker rij ben ik de voorlaatste. Voor mij zit Henk van Wezel (uit Drunen). Staand linksachter Pieter Mol en staand 3e van links is Wil Barten (uit Boxtel, denk ik).

Reactie toevoegen

Je e-mailadres is privé en zal niet openbaar worden gemaakt.

Platte tekst

  • Geen HTML toegestaan.
  • Regels en alinea's worden automatisch gesplitst.
  • Web- en e-mailadressen worden automatisch naar links omgezet.